|
|
|
Voorafgaand aan mijn vragen een korte situatiebeschrijving:
Ik woon in het noord-westelijke deel van de provincie Utrecht en heb een
tuin op het zuiden in een veenrijk gebied, grenzend aan een sloot. Het eind
1996 met 'speelgras' ingezaaide gazon meet ongeveer 7 bij 12 meter en wordt
dagelijks als speelveldje gebruikt door mijn kinderen. Langs dit gazon
groeien in een border wat vaste planten zoals bruidssluier, passiebloem,
Japanse wijnkers en wat kruipertjes als steenkruid e.d. Langs het gazon
staan tevens een grote rode beuk en een paar oude, grote lindebomen.
De totale tuingrootte is ongeveer 12 x 12 meter.
De grond bestaat uit humusrijke veengrond en de beplanting tiert welig. De
veenmol is hier geen onbekende verschijning. Ruim een maand geleden kwamen
er zo'n 15 stuks te voorschijn uit een halve kuub grond, dat ik in mijn
tuin had weggegraven. (Dit betrof een stuk grond onder een steiger langs de
sloot.) Ik heb echter tot heden (begin juni) nog nooit noemenswaardige last gehad van
deze insecten, behalve dat ze zich zo'n drie seizoenen geleden een keer
vergrepen hadden aan mijn pas geplante kamperfoelie en Japanse wijnkers.
Beide planten overleefden echter deze aanslag en groeien inmiddels als
kool. Mijn veelbelopen grasveldje staat er sinds het inzaaien eind 1996 nog
steeds groen en gezond bij en alle planten groeien goed.
Ik tref in mijn gazon wel kleine hoopjes grond aan en omhooggedrukte
grasbodem bij ondiepe 'ritten'.
Omdat ik sinds kort een moestuintje heb aangelegd, vroeg ik mij af of ik
toch geen voorzorgsmaatregelen tegen deze gasten moest treffen.
Mijn vragen over de veenmol:
1) Hoe 'schadelijk' zijn veenmollen nu werkelijk en hebben ze ook nog een
nuttige functie voor onze tuin (bv. een natuurlijke beluchting van het
veelbelopen gazon door het omvangrijke gangenstelsel)?
Veenmollen/molkrekels vreten aan wortels van planten, bomen en struiken.
Specifiek voor de tuin zijn ze niet nuttig.
2) Wat eten ze precies en hoeveel per dag of week?
Ruimen ze zelf bv. ook nog schadelijke diertjes op?
Naast vreten van/aan wortels worden ook regenwormen en larven van tal
van insecten opgevreten.
3) Hebben ze voorkeur voor bepaalde soorten plantenwortels en kan de
aanwezigheid van het fijn- en wijdvertakte wortelstelsel van de grote bomen
(linden en beuk) de reden zijn, dat ze hierin op een gemakkelijke manier
voedsel vinden en mijn perkplanten en gazon daarom met rust laten?
Nee, ze vreten bij voorkeur aan wortels van zaaigoed, maar alle andere
wortels zijn ook beslist niet veilig.
4) Leven ze solitair of in groepjes en hoe verspreid leven ze in de grond
onder normale omstandigheden (aantallen per oppervlakte)?
Ze leven solitair, behalve in de paringstijd (juni - juli).
Heeft de grote concentratie veenmollen, die ik aantrof, mogelijk te maken
met voortplantingdrift op dat moment of komen ze normaal bij voldoende
voedselaanbod ook in dergelijke aantallen voor?
Waar wat te halen is, zijn ze aanwezig en alleen in veengrond. Na het
leggen van eieren in een nestholte ter grootte van een kippenei kunnen een
paar honderd jonge veenmollen er gelijktijdig zijn.
5) Welke manieren zijn er om veenmollen te bestrijden (om eventuele
toekomstige schade voor te zijn)?
Veenmollen zijn bij grote aantallen biologisch goed te beheersen met nematoden
(Steinenenma carpocapse). Het middel
Nemastar
kan worden toegepast als de temperatuur minstens 12 graden boven nul is. Overigens
zijn veenmollen inmiddels (2009) vrij zeldzaam en daarom op de zogenaamde rode lijst
geplaatst als kwetsbare diersoort. En ze zijn via de Flora- en Faunawet ook wettelijk
beschermd!
We hebben drie jaar geleden een beukenhaag gepoot. Er is echter regelmatig
uitval, doordat de schors van de stammetjes zich verdikt en openbarst. Het
boompje is dan meestal na twee maanden dood. Knip ik de stam onder deze plek
door, dan groeit het gedeelte daaronder wel door. Wat is dit voor ziekte?
Wat kan de oorzaak zijn en is het te voorkomen en/of te bestrijden?
De ziekte wordt veroorzaakt door de beukenwolluis. Deze luizen overwinteren
in knoppen en oppervlakkig onder de bast. Voor hun overleven wordt
voedingssap van de beuk gebruikt. Vaak komt de luis al voor op de kwekerij,
waarvan de beuk is betrokken. Als daar geen adequate bestrijding wordt
toegepast, kan de luis zich verspreiden, ook naar andere beuken en
struiken. Bestrijding moet in het voor- en najaar worden uitgevoerd (kale
struiken) met een trichloorfon insectendodend middel. Merknaam o.a.
Dipterex-spuitpoeder. Lees de gebruiksaanwijzing op de verpakking.
Wij zijn de trotse bezitters van een oude wilde kastanjeboom. Heden is ons
opgevallen dat de bladeren roestbruin verkleuren. De verkleuring lijkt in
den beginne uit te gaan van ronde vlekken, die elkaar lijken te overlappen
en zo telkens het gebied tussen twee nerven volledig opvullen. De
bruinverkleuring ligt op de bovenkant van de bladeren, aan de onderkant
'schijnt zij door', aldus multiple bruine vlekjes vormend.
'Wilde kastanjeboom' is geen officiële, Nederlandse benaming.
Waarschijnlijk gaat het om de gewone paardenkastanje (Aesculus
hippocastanum). De bruinverkleuring is een gevolg van de
bladvlekkenziekte (Guignardia aesculi of Phyllostictina
sphaeropsodiae). Als bestrijdingsmiddel is een koperhoudend middel,
zoals koperoxychloride bruikbaar. Dit is echter niet of moeilijk
verkrijgbaar. Werkzaam en verkrijgbaar zijn Baycor-schimmelmiddel en
Exact Vloeibaar van Bayer.
In mijn tuin staat naar schatting een tien tot vijftien jaar oude goudiep
(stond er al toen ik 'bijbehorende' huis kocht), die dit seizoen op het
overgrote deel van zijn blad bultjes ter grootte van een speldeknop
vertoont. De bultjes bevatten ogenschijnlijk niets bijzonders. Ze zitten
er al sinds de bladvorming begon en veranderen niet van kleur of grootte.
Er zitten er tientallen op vrijwel elk blad. Is de boom slachtoffer van
een vervelende iepziekte of is er iets anders aan de hand?
De goudiep is geen slachtoffer van de iepziekte. De bladeren zijn
aangetast door een galluis (Eriosoma lanuginosum). Bestrijding met
Thiodan Emulgeerbaar is goed mogelijk. Lees de gebruiksaanwijzing op de
verpakking.
Ik heb twee grote meidoorns in de tuin, die volgens mij al vrij oud zijn: ze
hebben dikke stammen. Echter, er zit vrij weinig en klein blad aan, ook
zijn sommige takken kaal. Sinds enige tijd krijgen de bladeren allemaal
kleine, zwarte spikkels, vervolgens worden ze geel/rood en vallen af; de
bladeren zijn niet kleverig. Wat kan ik doen en wat is er aan de hand?
De ziekte staat bekend als 'bladvalziekte' (Entomosporium).
Bestrijden is mogelijk met Luxan koperoxychloride of Koper van Bayer.
De ziekte heeft dus niets te maken met de ouderdom van de bomen.
Vorig jaar kocht ik een vlinderstruik die het heel goed deed. De struik
kwam echter traag uit de winter en de nieuwe scheuten wilden niet echt
snel groeien. Na ruim twee maanden begonnen de bladeren te verwelken en nu
lijkt de struik zo goed als dood. Wat kan de oorzaak zijn?
Ik denk dat de struik besmet is door bladaaltjes (Aphelenchoides).
Waarschijnlijk is de besmetting al op de kwekerij begonnen. De aantasting
is niet te bestrijden anders dan door de struik te rooien en te
vernietigen. Als op dezelfde plek een nieuwe struik wordt geplant, moet de
grond volledig worden vervangen door nieuwe tuinaarde.
Help, ons grasveld is deels aangetast door de junikever. Wordt deze
aantasting algemeen? Wat kunnen wij hiertegen ondernemen?
De aantasting is niet algemeen. Gebruik het middel Mesurol van Bayer
ter bestrijding. Lees de gebruiksaanwijzing op de verpakking.
Mijn druivenplanten hebben last van bruin verkleurende bladeren. Is het
meeldauw of ligt het aan deze erg vochtige zomer (2000)?
De verkleuring is eerder een gevolg van verbranding dan van een teveel
aan vocht. De aantasting begint vaak in mei en wordt daarom de meiziekte
genoemd. Helaas is er niets aan te doen.
Op de bladeren van een kastanjeboompje bevinden zich vreemde knalrode,
wratachtige bultjes. Ze bevinden zich alleen aan de bovenzijde van de
bladeren, de rode puntjes zijn één met het blad en zitten in
groepjes. Ze zijn echt vastgegroeid op het blad, je kunt ze er dus niet
vanaf vegen.
En de vraag is?
Het zijn verschijnselen van de bladvlekkenziekte. Het is geen ernstige
aantasting en hoeft daarom niet te worden bestreden. Mochten de bladeren
na verloop van tijd bruin worden en afvallen, dan het volgende jaar
tijdens het uitlopen een bespuiting geven met Koper van Bayer of Luxan
koperoxychloride. Lees de gebruiksaanwijzing.
We zijn twee jaar geleden in het huis komen wonen waar we nu zitten. We
hebben de tuin al flink onder handen genomen, maar er staat een
Hibiscus-boom in de achtertuin, waar ik geen raad mee weet. Het
boompje heeft al twee of misschien zelfs drie jaar niet gebloeid. Er
zitten nog steeds geen knoppen in en de bladeren lijken wat gelig. Wanneer
je het blad aanraakt, valt het eraf. Kortom, een zielige boom. Ik wil zo
graag dat-ie weer gaat bloeien, mesten heeft tot nu niet geholpen. Is
snoeien iets of hebt u een idee?
Het kan zijn dat er (te) weinig humus in de grond zit. Hierdoor
is de geregelde opneming van vocht niet goed mogelijk en gaat de plant
kwijnen, waarvan bladval één van de symptomen is. Een tweede
oorzaak kan te felle en langdurige zon zijn. Dit laatste is goed te
compenseren door voldoende humus in de grond te werken.
Zie ook 'Voor een warme zomer:
Hibiscus'.
Mijn druiven zijn nog niet volgroeid, maar beginnen nu al te krimpen. De
bladeren hebben aan de onderkant lichtbruine vlekken. Kunt u mij vertellen
wat er loos is? En wat kan ik eraan doen?
Het kan een gevolg zijn van lamsteligheid. In dat geval onttrekt het blad
vocht aan de vruchten. Gevolg: bruine vlekken op het blad en
verschrompelen van de vruchten. De oorzaak ligt in het niet tijdig
verwijderen van overtollige scheuten. Zie ook:
De druif, niet voor Bacchus alleen, met name 'Verzorging in de zomer'
en 'Snoeien voor de oogst'.
In oktober kochten wij een huis met kleine tuin. Wij zouden nu graag een
terras aanleggen en gras zaaien. Momenteel is er enkel onkruid in de tuin,
dat ongeveer één meter hoog staat. Men heeft ons gezegd om
onkruidverdelger te strooien om alles weg te krijgen. Wij hebben echter
geen enkel idee welk product het beste is. Een andere zorg zijn onze
huisdieren (kat en hond). Hoe lang moeten wij wachten voor zij weer in de
tuin mogen? Hoe lang moeten we wachten om gras te zaaien of een grastapijt
aan te leggen?
Het beste is 't het lange gras eerst af te maaien, al is het maar grof.
Roundup is een onkruidverdelger, die tot in de wortels van het gras
doordringt. Na toepassen van Roundup kunnen hond en kat de volgende dag
alweer de tuin in. Zaaien of leggen van een grasmat kan een week na gebruik
van Roundup. Lees ook de gebruiksaanwijzing op de verpakking.
Ik ben in het bezit van een blauwe druif (Glorie van Boskoop). Deze druif
vertoont nu bruine bobbelige vlekken op het blad - eerst alleen maar op
enkele, die heb ik weggenomen - maar nu is vrijwel de hele plant aangetast.
Op de onderkant van het blad bevindt zich onder de bobbels iets
grijs/wittigs, dat in de tijd ook naar bruin verkleurt. Er zitten geen
zichtbare insecten in deze aangetaste plekken. Bij ons in de buurt
vertonen meer druiven dezelfde problemen. Ik heb ook een witte druif
(witte Van der Laan). Deze heeft geen problemen. Weet u een oorzaak en een
oplossing voor dit probleem?
De beschrijving doet denken aan de zg. meiziekte. De aantasting wordt
veroorzaakt door een schimmel (Botrytis cinerea). De oorzaak zit hem
vooral in een hoge luchtvochtigheid of een teveel aan water/vocht rond de
stam. De enige manier om de aantasting te verminderen is de grond aan de
voet van de druif los te maken en 's morgens de dauw of regendruppels
van de bladeren te schudden. Er zijn geen chemische middelen tegen de
aantasting.
We hebben enkele appelbomen staan en sedert 2 jaar - dit jaar heel wat
erger - worden we geplaagd door bloedluizen. Welk middel moeten we
hanteren om deze 'ziekte' te verdelgen?
Te bestrijden met Admire of Pyrethrum (Bayer). Het middel moet geregeld
(ook in de winter) worden gespoten. Bloedluizen overwinteren in holten,
barsten en knoppen. Spuit iedere maand. Lees de gebruiksaanwijzing op de
verpakking.
Mijn Clematis 'The President' (standplaats: halfschaduw) wordt elk
jaar begin augustus bijna geheel bruin. Hoe komt dit?
Sommige Clematis-variëteiten zijn meer vatbaar voor
schimmelziekten dan andere. Het bruin worden van het blad is dus een gevolg
van een schimmel. Naarmate de (lucht)vochtigheid toeneemt, wordt Clematis
hier meer gevoelig voor. Vermindering van de aantasting kan worden bereikt
door de plant te bespuiten met een schimmeldodend middel zoals
Baycor-schimmelmiddel, Eupareen-spuitkorrels of Exact vloeibaar. Lees de
gebruiksaanwijzing op de verpakking. Begin de bespuiting begin
september.
Mijn Acer wil niet goed. Eén takje is braaf aan het blaadjes
maken, de overige zijn voortijdig verdord en afgevallen (blad dus). Er is
geen sprake van verwelking. Volgens een andere site staat de miniboom goed
qua licht. De grond is voor het planten goed luchtig gemaakt... Wat zou er
nog meer aan de hand kunnen zijn?
Als het geen verwelkingsziekte is, dan zou het taksterfte
(Septogloeum hartigianum) kunnen zijn. Het enige wat daartegen is te
doen, is de scheuten en takken die niet uitlopen weg te snoeien en te
vernietigen. De boom wordt er waarschijnlijk niet mooier op. Meestal is een
radicale oplossing beter: vervangen.
Onze kansenboom is nu twee jaar oud en heeft nog niet gebloeid. De bladen
(ook in de top) hebben zwarte spikkels (vlekken) en de bladen krullen om en
uiteindelijk vallen ze verdroogd van de boom. Het boompje staat op het
oosten en heeft in de vroege ochtend tot ongeveer elf uur zon. Wij wonen op
zandgrond. De grond is wel verrijkt met compost. Hoe kunnen wij onze boom
redden?
Het komt niet vaak voor dat op een kansenboom (Clerodendrum)
inktvlekkenziekte voorkomt. Zo'n aantasting is alleen te bestrijden door
het afgevallen blad zorgvuldig en regelmatig op te ruimen. De kans is groot
dat volgend jaar de aantasting niet meer tevoorschijn komt.
Inktvlekkenziekte ontstaat dikwijls na slechte, overwegend vochtige zomers
en is dan bijvoorbeeld ook te zien op het krentenboompje.
Kan het zijn dat onze Hedera verkleurt naar bruinrood of is het een
ziekte?
Het zou het begin van de bladvlekkenziekte kunnen zijn, mits na verloop van
tijd de roodverkleuring overgaat in een vuilbruin of grijs. Knip voor de
zekerheid aangetaste stengels weg. Een bespuiting met Luxan
koperoxychloride of Koper van Bayer onderdrukt de aantasting.
Ons gazon dreigt overwoekerd te worden door vogelmuur. Die drukt het gras
weg. Wat is daaraan te doen? Klopt het dat het na de winter - als het
gevroren heeft - allemaal verdwenen is?
Om met het laatste te beginnen, dat klopt. Vogelmuur is een gevolg van
veel stikstof (N) in de grond of komt vaak op als het restant van de
voederbak van een vogelkooi in de tuin wordt geleegd. Na een paar keer
maaien verdwijnt vogelmuur, maar beter is het om het er systematisch uit te
trekken. De stikstof spoelt door neerslag (dat is er nu genoeg - herfst
2000) uiteindelijk uit de bodem.
Ik heb veel last van woelratten in mijn tuin. Nu zijn er bloembollen in de
handel, die ze verdrijven. Welke zijn dit en waar kan ik ze kopen?
Er zijn geen bloembollen die woelratten verdrijven. Bollen zoals die van
tulp en crocus worden wel gebruikt als lokaas. De bollen worden dan in of
nabij het gangenstelsel gelegd voor een fuik of mollenklem. Soms ook wordt
een bol doorgesneden en ingesmeerd met thalliumsulfaat. De beide bolhelften
worden met een pin aan elkaar gezet, zodat de woelrat niet snel kan ruiken
dat de bol is behandeld.
Wie last heeft van woelratten, moet dit melden bij gemeente of waterschap.
Deze instanties zijn belast met het wegvangen van woelratten.
|
|
|
