 |
|
|
|
Aangepast zoeken
|
Gentianen |
|
|
|
Gentianen komen in Nederland bijna niet meer voor. In de Alpen, op Irian
Jaya, in de Himalaya, in Zuid-Amerika en in het Yellowstonepark is een
verscheidenheid aan gentianen te vinden. Zelden worden ze in de tuin aangeplant.
 |
| Herfstgentiaan (Gentiana sino-ornata) bloeit van mei t/m augustus |
Het heet 'een moeilijke plant' te zijn. In werkelijkheid zijn heel wat soorten
geschikt als bijzondere beplanting. Schilders wisten het al, er is geen
intenser kleur blauw te bedenken dan die van een gentiaan.
Niet van alle gentianen is de bloemkleur blauw. Er zijn er die wit, roze
of geel bloeien. Sommige uit de familie (Gentianaceae) groeien het
liefst in een grasmat, andere zijn op hun best in rotspartijen en nemen
genoegen met een geringe hoeveelheid grond. Een belangrijke voorwaarde om
een flinke pluk gentianen te krijgen is om de grond met rust te laten.
 |
|
 |
| Duitse gentiaan (Gentianella germanica) bloeit in augustus - oktober |
Sneeuwgentiaan (Gentiana nivalis) is een heel sierlijk plantje.
Bloeit van begin juni tot eind augustus |
 |
Kruisbladige gentiaan (Gentiana cruciata) komt sporadisch in Nederland voor.
Het is een rijke bloeier en heeft een grote sierwaarde
door de vele bloemen. Het is een heel geschikte soort voor de tuin en
wordt hier ca veertig cm hoog. Uit het zaad ontstaan haast vanzelf
weer nieuwe planten. Bloeit in juni - juli |
 |
De stengelloze gentiaan (Gentiana acaulis) heeft veel ondersoorten.
Het is één van de bekendste gentianen. Bloei vanaf mei tot en met half september |
 |
Gele gentiaan (Gentiana lutea) behoort tot de hoog groeiende soorten.
De plant bereikt een hoogte van ca veertig centimeter. Bloeit met opvallend
vijfdelige bloemen. Bloei in juni - juli |
 |
Zwaluwkruidgentiaan (Gentiana asclepiadea) wordt tot zestig centimeter
hoog. Het kruid bloeit met veel rechtopstaande stengels. Bloei van augustus
tot en met oktober |
 |
Gentiana septemfida is in de tuin niet moeilijk te houden. Bloei
van juni - augustus |
 |
Gentiana saxosa komt uit Nieuw-Zeeland. Het is een niet makkelijk te
houden plant. Bloeit met helderwitte bloemen en opvallend gele meeldraden.
De buitenkant van de kelkbladen is aan de basis roomgeel.
Bloeit van juli - oktober |
Gentianen groeien het beste op een niet te droge grond.
 |
Uit G. farreri (grootbloemig) zijn veel variëteiten voortgekomen.
G. 'Inverleith' en
G. 'Kingfisher' zijn hiervan afgeleid |
Gentianen groeien het beste op een niet te droge grond. Volle zon tot
halfschaduw is een vereiste. In ons klimaat worden gentianen meestal
hoger dan in berggebieden. De hoeveelheid ultraviolette zonnestralen
is hieraan debet. Plant gentiaan in een aangepaste bodem. Het zijn in
feite rotsplanten. Meng een flinke hoeveelheid puin in een kleine
fractie door de verschraalde grond. Veel soorten eisen een kalkrijke
bodem. In ieder geval is een snelle afvoer van overtollig regenwater
zeer noodzakelijk. Vooral in de herfst en winter moet de grond
lichtvochtig zijn en vooral niet verzadigd met water raken. Afdekken van de
plaatsen waar gentiaan is geplant, is daarom sterk aan te raden. Een
licht doorlatende folie of glasplaten moet voor de afdekking worden gebruikt.
De lucht moet over de planten kunnen circuleren.
Gentiaan kan, behalve in de tuin, ook heel goed worden gehouden in bakken
of troggen. Het voordeel hiervan is, dat maar op beperkte schaal de grond
geschikt hoeft te worden gemaakt. Een mengsel van zand, klei, potgrond en
steenslag is het meest geëigend, maar wel afhankelijk van welke
gentianen uw voorkeur hebben. In de tabel hieronder is na te gaan
welke soort(en) kalkminnend of juist geen kalk nodig hebben. Zorg vooral
voor een goede drainage als gentiaan in bak of trog wordt gehouden.
Veel soorten zijn moeilijk verkrijgbaar.
 |
|
 |
| G. terglouensis is kalkminnend. De plant komt algemeen voor in
de Alpen. Bloeit in juli en augustus. Wordt zes cm hoog |
Rondbladige gentiaan (G. orbicularis) vormt bladeren in
rozetten. Het plantje wordt niet hoger dan zes cm. Bloeit van
begin juli tot eind augustus |
 |
|
 |
| Voorjaarsgentiaan (G. verna) is kalkminnend en groeit op
hellingen met losse steenslag. Heeft humusloze leemhoudende bodem
nodig. Vormt bladerkussens, waaruit alleenstaande bloemen opkomen.
Bloeit van maart t/m augustus. Wordt tot twaalf cm hoog |
Ruige gentiaan (G. aspera) groeit met rechtopstaande stengels.
De plant wordt tot twintig cm hoog. Verlangt een vochtige
kalkhoudende grond. Bloeit van mei tot half september |
Soorten
| Botanische naam |
Bodemeisen |
| Gentiana acaulis |
lichtzure grond, lichtkalkrijk |
| Gentiana asclepiadea |
lichtkalkrijk, lemige en vochtige grond |
| Gentiana aspera |
kalkminnend |
| Gentiana clusii |
lichthumeuze grond, lichtkalkrijk |
| Gentiana cruciata |
lichthumeuze grond, lichtkalkrijk |
| Gentiana farreri |
humeuze, zure grond |
| Gentianella germanica |
lichthumeuze grond, lichtkalkrijk |
| Gentiana kochiana |
kalkarme grond, lichtzuur, lemige grond |
| Gentiana lutea |
lichthumeuze grond; lichtzure, kalkrijke grond |
| Gentiana nivalis |
lichthumeuze grond, lichtzuur |
| Gentiana orbicularis |
humeuze grond, lichtkalkrijk |
| Gentiana pneumonanthe |
lichtzure, humeuze grond, lichtvochtige grond |
| Gentiana saxosa |
lichthumeuze grond, kalkrijk, lichtzure grond |
| Gentiana septemfida |
lichthumeuze grond, kalkrijk, lichtzure grond |
| Gentiana sino-ornata |
lichtzure, humeuze grond, kalkrijk |
| Gentiana terglouensis |
humeuze grond, kalkrijk |
| Gentiana verna |
lichthumeuze tot lemige grond, lichtkalkrijk |
|
|
|
Artikelen en illustraties
in NEÊRLANDs Tuin
zijn auteursrechtelijk beschermd. Niets mag
daarom geheel, gedeeltelijk
of in gewijzigde vorm (persoonlijkheidsrecht) op welke wijze
dan ook worden verveelvoudigd zonder schriftelijke toestemming. |
|
